https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1 2026-06-27T17:51:35Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.39.0 https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=798441&oldid=prev 2025-09-17T13:21:06Z

<p>جایگزینی متن - &#039; &#039; به &#039;&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۵۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = عربی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = عربی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-794097:rev-798441 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=794097&oldid=prev 2025-08-30T07:34:34Z

<p>جایگزینی متن - &#039; &#039; به &#039;&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۰۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = عربی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = عربی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره = <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-782464:rev-794097 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=782464&oldid=prev 2025-05-06T07:21:20Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{کاربردهای دیگر|الجامع الصغير (ابهام‌زدایی)}}</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الجامع الصغير'''، اثر [[شیبانی، محمد بن حسن|محمد بن حسن شیبانی]] (متوفی 189ق)، کتابی است مهم در فقه حنفی که با شرح آن، «النافع الكبير»، نوشته [[لکنوی، محمد عبدالحی|محمد عبدالحی بن عبدالحلیم لکنوی]] (1264-1304ق)، توسط اداره قرآن و علوم اسلامی پاکستان، منتشر شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الجامع الصغير'''، اثر [[شیبانی، محمد بن حسن|محمد بن حسن شیبانی]] (متوفی 189ق)، کتابی است مهم در فقه حنفی که با شرح آن، «النافع الكبير»، نوشته [[لکنوی، محمد عبدالحی|محمد عبدالحی بن عبدالحلیم لکنوی]] (1264-1304ق)، توسط اداره قرآن و علوم اسلامی پاکستان، منتشر شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-740953:rev-782464 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=740953&oldid=prev 2024-07-13T15:39:53Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۰۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l35">خط ۳۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاره‌ای منابع، کتاب را اثر مشترک [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] و [[ابویوسف قاضی، یعقوب بن ابراهیم|ابویوسف]] انگاشته‌اند، ولی این نظر مردود است؛ زیرا ظاهراً شیبانی تمام مطالب آن دسته از آثار خود را، که موصوف به «صغیر»ند، مانند الجامع الصغير و السير الصغير، از ابویوسف شنیده است. این نکته که تمامی ابواب کتاب با عبارت «محمد عن يعقوب عن أبي‌حنيفة» آغاز شده نیز مؤید این مطلب است. شاگردان [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]]، از جمله [[عیسی بن ابان|عیسی بن اَبان]] (متوفی 221ق) و محمد بن سماعه و [[علی بن معبد بصری]] (متوفی 218ق)، «الجامع الصغير» را از استادشان روایت کرده‌اند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاره‌ای منابع، کتاب را اثر مشترک [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] و [[ابویوسف قاضی، یعقوب بن ابراهیم|ابویوسف]] انگاشته‌اند، ولی این نظر مردود است؛ زیرا ظاهراً شیبانی تمام مطالب آن دسته از آثار خود را، که موصوف به «صغیر»ند، مانند الجامع الصغير و السير الصغير، از ابویوسف شنیده است. این نکته که تمامی ابواب کتاب با عبارت «محمد عن يعقوب عن أبي‌حنيفة» آغاز شده نیز مؤید این مطلب است. شاگردان [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]]، از جمله [[عیسی بن ابان|عیسی بن اَبان]] (متوفی 221ق) و محمد بن سماعه و [[علی بن معبد بصری]] (متوفی 218ق)، «الجامع الصغير» را از استادشان روایت کرده‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«الجامع الصغير» بیش از سی کتاب (باب اصلی) دارد و هر کتاب شامل چند باب فرعی است. تعداد مسائل آن را 1532 مسئله دانسته‌اند که بر سه قسم است: نخست، مسائلی که در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«المبسوط» </del>بیان شده، اما صریحاً به شخصی اسناد داده نشده و در «الجامع الصغير» گوینده آنها مشخص شده است؛ دوم، مسائلی که در آثار پیشین [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] آمده، ولی وی در «الجامع الصغير» به عللی آنها را با تعابیر دیگری آورده است؛ سوم، مسائلی که برای نخستین بار در این کتاب ذکر شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«الجامع الصغير» بیش از سی کتاب (باب اصلی) دارد و هر کتاب شامل چند باب فرعی است. تعداد مسائل آن را 1532 مسئله دانسته‌اند که بر سه قسم است: نخست، مسائلی که در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[المبسوط (سرخسی)|المبسوط]]» </ins>بیان شده، اما صریحاً به شخصی اسناد داده نشده و در «الجامع الصغير» گوینده آنها مشخص شده است؛ دوم، مسائلی که در آثار پیشین [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] آمده، ولی وی در «الجامع الصغير» به عللی آنها را با تعابیر دیگری آورده است؛ سوم، مسائلی که برای نخستین بار در این کتاب ذکر شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز در چند مسئله که به آرای فقهی زفر بن هذیل (متوفی 158ق) اشاره شده، [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] در بقیه موارد فقط آرای فقهی ابوحنیفه، ابویوسف و خود را ذکر کرده و به آرای فقهای دیگر نپرداخته است. بیشتر مسائل و فتواهای کتاب عاری از استدلال است؛ بااین‌همه، در مواردی به قیاس و استحسان استدلال شده است&lt;ref&gt;ر.ک: حسینی آهق، مریم، ج9، ص335-336&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز در چند مسئله که به آرای فقهی زفر بن هذیل (متوفی 158ق) اشاره شده، [[شیبانی، محمد بن حسن|شیبانی]] در بقیه موارد فقط آرای فقهی ابوحنیفه، ابویوسف و خود را ذکر کرده و به آرای فقهای دیگر نپرداخته است. بیشتر مسائل و فتواهای کتاب عاری از استدلال است؛ بااین‌همه، در مواردی به قیاس و استحسان استدلال شده است&lt;ref&gt;ر.ک: حسینی آهق، مریم، ج9، ص335-336&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-740952:rev-740953 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=740952&oldid=prev 2024-07-13T15:38:46Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۰۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l51">خط ۵۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشده2</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شده2 تیر 1403</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ تیر 1403 توسط عباس مکرمی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ تیر 1403 توسط عباس مکرمی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ تیر 1403 توسط محسن عزیزی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ تیر 1403 توسط محسن عزیزی]]</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-740949:rev-740952 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=740949&oldid=prev 2024-07-13T15:29:48Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۵۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الجامع الصغير'''، اثر محمد بن حسن شیبانی (متوفی 189ق)، کتابی است مهم در فقه حنفی که با شرح آن، «النافع الكبير»، نوشته محمد عبدالحی بن عبدالحلیم لکنوی (1264-1304ق)، توسط اداره قرآن و علوم اسلامی پاکستان، منتشر شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الجامع الصغير'''، اثر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>محمد بن حسن شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متوفی 189ق)، کتابی است مهم در فقه حنفی که با شرح آن، «النافع الكبير»، نوشته <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[لکنوی، محمد عبدالحی|</ins>محمد عبدالحی بن عبدالحلیم لکنوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(1264-1304ق)، توسط اداره قرآن و علوم اسلامی پاکستان، منتشر شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>زمان دقیق نگارش کتاب معلوم نیست، ولی بنا بر منابع، شیبانی پس از اتمام تألیف <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«المبسوط»، </del>به درخواست یا توقع استادش، ابویوسف یعقوب بن ابراهیم انصاری (متوفی 182ق)، به جمع‌آوری روایاتی که ابویوسف از ابوحنیفه نقل کرده بود، پرداخت. در این کتاب، شیبانی ظاهراً به خواهش ابویوسف و برای بزرگداشت ابوحنیفه، همواره از ابویوسف نه با کنیه، بلکه با اسم (یعقوب) یاد کرده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>زمان دقیق نگارش کتاب معلوم نیست، ولی بنا بر منابع، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>پس از اتمام تألیف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[المبسوط (سرخسی)|المبسوط]]»، </ins>به درخواست یا توقع استادش، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابویوسف قاضی، یعقوب بن ابراهیم|</ins>ابویوسف یعقوب بن ابراهیم انصاری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متوفی 182ق)، به جمع‌آوری روایاتی که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابویوسف قاضی، یعقوب بن ابراهیم|</ins>ابویوسف<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابوحنیفه، نعمان بن ثابت|</ins>ابوحنیفه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>نقل کرده بود، پرداخت. در این کتاب، شیبانی ظاهراً به خواهش <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابویوسف قاضی، یعقوب بن ابراهیم|</ins>ابویوسف<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و برای بزرگداشت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ابوحنیفه، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نعمان بن ثابت|ابوحنیفه]]، </ins>همواره از ابویوسف نه با کنیه، بلکه با اسم (یعقوب) یاد کرده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شیبانی پس از نگارش کتاب، آن را به استادش نشان داد و او نیز کتاب را بسیار پسندید، ولی چند ایراد از آن گرفت که شیبانی آن را ناشی از فراموشی ابویوسف دانست. در پاره‌ای مسائل، اختلاف نظر ابویوسف و شیبانی در نقل نظر ابوحنیفه در کتاب انعکاس یافته است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>پس از نگارش کتاب، آن را به استادش نشان داد و او نیز کتاب را بسیار پسندید، ولی چند ایراد از آن گرفت که شیبانی آن را ناشی از فراموشی ابویوسف دانست. در پاره‌ای مسائل، اختلاف نظر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ابویوسف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قاضی، یعقوب بن ابراهیم|ابویوسف]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در نقل نظر ابوحنیفه در کتاب انعکاس یافته است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به نظر برخی مؤلفان، انگیزه شیبانی از تألیف «الجامع الصغير» آن بود که آرای ابوحنیفه را بدون ذکر اقوال مخالف در اثری موجز بیان کند؛ بااین‌حال موارد متعددی از مسائل مورد اختلاف در کتاب مطرح شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به نظر برخی مؤلفان، انگیزه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>از تألیف «الجامع الصغير» آن بود که آرای ابوحنیفه را بدون ذکر اقوال مخالف در اثری موجز بیان کند؛ بااین‌حال موارد متعددی از مسائل مورد اختلاف در کتاب مطرح شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاره‌ای منابع، کتاب را اثر مشترک شیبانی و ابویوسف انگاشته‌اند، ولی این نظر مردود است؛ زیرا ظاهراً شیبانی تمام مطالب آن دسته از آثار خود را، که موصوف به «صغیر»ند، مانند الجامع الصغير و السير الصغير، از ابویوسف شنیده است. این نکته که تمامی ابواب کتاب با عبارت «محمد عن يعقوب عن أبي‌حنيفة» آغاز شده نیز مؤید این مطلب است. شاگردان شیبانی، از جمله عیسی بن اَبان (متوفی 221ق) و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدبن </del>سماعه و علی بن معبد بصری (متوفی 218ق)، «الجامع الصغير» را از استادشان روایت کرده‌اند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاره‌ای منابع، کتاب را اثر مشترک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ابویوسف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قاضی، یعقوب بن ابراهیم|ابویوسف]] </ins>انگاشته‌اند، ولی این نظر مردود است؛ زیرا ظاهراً شیبانی تمام مطالب آن دسته از آثار خود را، که موصوف به «صغیر»ند، مانند الجامع الصغير و السير الصغير، از ابویوسف شنیده است. این نکته که تمامی ابواب کتاب با عبارت «محمد عن يعقوب عن أبي‌حنيفة» آغاز شده نیز مؤید این مطلب است. شاگردان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>شیبانی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد بن حسن|شیبانی]]، </ins>از جمله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[عیسی بن ابان|</ins>عیسی بن اَبان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متوفی 221ق) و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد بن </ins>سماعه و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>علی بن معبد بصری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متوفی 218ق)، «الجامع الصغير» را از استادشان روایت کرده‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«الجامع الصغير» بیش از سی کتاب (باب اصلی) دارد و هر کتاب شامل چند باب فرعی است. تعداد مسائل آن را 1532 مسئله دانسته‌اند که بر سه قسم است: نخست، مسائلی که در «المبسوط» بیان شده، اما صریحاً به شخصی اسناد داده نشده و در «الجامع الصغير» گوینده آنها مشخص شده است؛ دوم، مسائلی که در آثار پیشین شیبانی آمده، ولی وی در «الجامع الصغير» به عللی آنها را با تعابیر دیگری آورده است؛ سوم، مسائلی که برای نخستین بار در این کتاب ذکر شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>«الجامع الصغير» بیش از سی کتاب (باب اصلی) دارد و هر کتاب شامل چند باب فرعی است. تعداد مسائل آن را 1532 مسئله دانسته‌اند که بر سه قسم است: نخست، مسائلی که در «المبسوط» بیان شده، اما صریحاً به شخصی اسناد داده نشده و در «الجامع الصغير» گوینده آنها مشخص شده است؛ دوم، مسائلی که در آثار پیشین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>آمده، ولی وی در «الجامع الصغير» به عللی آنها را با تعابیر دیگری آورده است؛ سوم، مسائلی که برای نخستین بار در این کتاب ذکر شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز در چند مسئله که به آرای فقهی زفر بن هذیل (متوفی 158ق) اشاره شده، شیبانی در بقیه موارد فقط آرای فقهی ابوحنیفه، ابویوسف و خود را ذکر کرده و به آرای فقهای دیگر نپرداخته است. بیشتر مسائل و فتواهای کتاب عاری از استدلال است؛ بااین‌همه، در مواردی به قیاس و استحسان استدلال شده است&lt;ref&gt;ر.ک: حسینی آهق، مریم، ج9، ص335-336&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جز در چند مسئله که به آرای فقهی زفر بن هذیل (متوفی 158ق) اشاره شده، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[شیبانی، محمد بن حسن|</ins>شیبانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در بقیه موارد فقط آرای فقهی ابوحنیفه، ابویوسف و خود را ذکر کرده و به آرای فقهای دیگر نپرداخته است. بیشتر مسائل و فتواهای کتاب عاری از استدلال است؛ بااین‌همه، در مواردی به قیاس و استحسان استدلال شده است&lt;ref&gt;ر.ک: حسینی آهق، مریم، ج9، ص335-336&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==پانویس ==</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-740856:rev-740949 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9_%D8%A7%D9%84%D8%B5%D8%BA%DB%8C%D8%B1_%D9%85%D8%B9_%D8%B4%D8%B1%D8%AD%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9_%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1&diff=740856&oldid=prev 2024-07-13T02:40:53Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR65269J1.jpg | عنوان = الجامع الصغیر مع شرحه النافع الکبیر | عنوان‌های دیگر = | پدیدآورندگان | پدیدآوران = <a href="/wiki/%D8%B4%DB%8C%D8%A8%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%B3%D9%86" title="شیبانی، محمد بن حسن">شیبانی، محمد بن حسن</a> (نويسنده) <a href="/wiki/%D9%84%DA%A9%D9%86%D9%88%DB%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D8%AD%DB%8C" title="لکنوی، محمد عبدالحی">لکنوی، محمد عبدالحی</a> (نويسنده) |زبان | زبان = عربی | کد کنگره = | موضوع = |ناشر...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br /> | تصویر =NUR65269J1.jpg<br /> | عنوان = الجامع الصغیر مع شرحه النافع الکبیر<br /> | عنوان‌های دیگر = <br /> | پدیدآورندگان<br /> | پدیدآوران = <br /> [[شیبانی، محمد بن حسن]] (نويسنده)<br /> [[لکنوی، محمد عبدالحی]] (نويسنده)<br /> |زبان<br /> | زبان = عربی<br /> | کد کنگره = <br /> | موضوع =<br /> |ناشر <br /> | ناشر = گندمان<br /> | مکان نشر = پاکستان<br /> | سال نشر = 1411ق - 1990م<br /> | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE65269AUTOMATIONCODE<br /> | چاپ = 1<br /> | شابک = <br /> | تعداد جلد = 1<br /> | کتابخانۀ دیجیتال نور = 65269<br /> | کتابخوان همراه نور = 65269<br /> | کد پدیدآور = 335<br /> | پس از = <br /> | پیش از = <br /> }}<br /> '''الجامع الصغير'''، اثر محمد بن حسن شیبانی (متوفی 189ق)، کتابی است مهم در فقه حنفی که با شرح آن، «النافع الكبير»، نوشته محمد عبدالحی بن عبدالحلیم لکنوی (1264-1304ق)، توسط اداره قرآن و علوم اسلامی پاکستان، منتشر شده است.<br /> <br /> زمان دقیق نگارش کتاب معلوم نیست، ولی بنا بر منابع، شیبانی پس از اتمام تألیف «المبسوط»، به درخواست یا توقع استادش، ابویوسف یعقوب بن ابراهیم انصاری (متوفی 182ق)، به جمع‌آوری روایاتی که ابویوسف از ابوحنیفه نقل کرده بود، پرداخت. در این کتاب، شیبانی ظاهراً به خواهش ابویوسف و برای بزرگداشت ابوحنیفه، همواره از ابویوسف نه با کنیه، بلکه با اسم (یعقوب) یاد کرده است.<br /> <br /> شیبانی پس از نگارش کتاب، آن را به استادش نشان داد و او نیز کتاب را بسیار پسندید، ولی چند ایراد از آن گرفت که شیبانی آن را ناشی از فراموشی ابویوسف دانست. در پاره‌ای مسائل، اختلاف نظر ابویوسف و شیبانی در نقل نظر ابوحنیفه در کتاب انعکاس یافته است.<br /> <br /> به نظر برخی مؤلفان، انگیزه شیبانی از تألیف «الجامع الصغير» آن بود که آرای ابوحنیفه را بدون ذکر اقوال مخالف در اثری موجز بیان کند؛ بااین‌حال موارد متعددی از مسائل مورد اختلاف در کتاب مطرح شده است.<br /> <br /> پاره‌ای منابع، کتاب را اثر مشترک شیبانی و ابویوسف انگاشته‌اند، ولی این نظر مردود است؛ زیرا ظاهراً شیبانی تمام مطالب آن دسته از آثار خود را، که موصوف به «صغیر»ند، مانند الجامع الصغير و السير الصغير، از ابویوسف شنیده است. این نکته که تمامی ابواب کتاب با عبارت «محمد عن يعقوب عن أبي‌حنيفة» آغاز شده نیز مؤید این مطلب است. شاگردان شیبانی، از جمله عیسی بن اَبان (متوفی 221ق) و محمدبن سماعه و علی بن معبد بصری (متوفی 218ق)، «الجامع الصغير» را از استادشان روایت کرده‌اند.<br /> <br /> «الجامع الصغير» بیش از سی کتاب (باب اصلی) دارد و هر کتاب شامل چند باب فرعی است. تعداد مسائل آن را 1532 مسئله دانسته‌اند که بر سه قسم است: نخست، مسائلی که در «المبسوط» بیان شده، اما صریحاً به شخصی اسناد داده نشده و در «الجامع الصغير» گوینده آنها مشخص شده است؛ دوم، مسائلی که در آثار پیشین شیبانی آمده، ولی وی در «الجامع الصغير» به عللی آنها را با تعابیر دیگری آورده است؛ سوم، مسائلی که برای نخستین بار در این کتاب ذکر شده است.<br /> <br /> جز در چند مسئله که به آرای فقهی زفر بن هذیل (متوفی 158ق) اشاره شده، شیبانی در بقیه موارد فقط آرای فقهی ابوحنیفه، ابویوسف و خود را ذکر کرده و به آرای فقهای دیگر نپرداخته است. بیشتر مسائل و فتواهای کتاب عاری از استدلال است؛ بااین‌همه، در مواردی به قیاس و استحسان استدلال شده است&lt;ref&gt;ر.ک: حسینی آهق، مریم، ج9، ص335-336&lt;/ref&gt;.<br /> <br /> ==پانویس ==<br /> &lt;references /&gt;<br /> <br /> ==منابع مقاله==<br /> حسینی آهق، مریم، «دانشنامه جهان اسلام»، زیر نظر غلامعلی حداد عادل، تهران، بنیاد دائرةالمعارف اسلامی، چاپ اول، 1384.<br /> <br /> <br /> ==وابسته‌ها==<br /> {{وابسته‌ها}}<br /> <br /> [[رده:کتاب‌شناسی]]<br /> <br /> [[رده:مقالات بازبینی نشده2]]<br /> [[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ تیر 1403 توسط عباس مکرمی]]<br /> [[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ تیر 1403 توسط محسن عزیزی]]</div>

A-esmaeili