اسلام خالص - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Hbaghizadeh: جایگزینی متن - ' ' به ''

2026-05-05T22:23:56Z

جایگزینی متن - ' ' به ''

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۵۳
خط ۹:		خط ۹:
	\|زبان		\|زبان
	\| زبان = فارسی		\| زبان = فارسی
	\| کد کنگره = /م16 ص75 2073 DSR		\| کد کنگره =/م16 ص75 2073 DSR
	\| موضوع =		\| موضوع =
	\|ناشر		\|ناشر

Hbaghizadeh در ‏۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۰۹

2026-02-23T19:09:14Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۳۹
خط ۷۱:		خط ۷۱:

	[[رده:کتاب‌شناسی]]		[[رده:کتاب‌شناسی]]
			[[رده:تاریخ]]
	[[رده:مقالات بازبینی ~~نشده2~~]]		[[رده:تاریخ آسیا]]
			[[رده:تاریخ ایران]]
			[[رده:مقالات بازبینی شده2 اسفند 1404]]
	[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اسفند 1404 توسط عباس مکرمی]]		[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اسفند 1404 توسط عباس مکرمی]]
	[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اسفند 1404 توسط محسن عزیزی]]		[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اسفند 1404 توسط محسن عزیزی]]

Hbaghizadeh در ‏۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۹:۰۸

2026-02-23T19:08:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۳۸
خط ۲۵:		خط ۲۵:
	\| پیش از =		\| پیش از =
	}}		}}
	'''اسلام خالص'''، اثر [[سید محمدعلی مبارکه‌ای]] (1277-1325ش)، جستاری است در باب پاره‌ای از جدال‌های مذهبی، بحث از تغییر لباس و موقعیت دشوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی.		'''اسلام خالص'''، اثر [[مبارکه‌ای اصفهانی، محمدعلی\|سید محمدعلی مبارکه‌ای]] (1277-1325ش)، جستاری است در باب پاره‌ای از جدال‌های مذهبی، بحث از تغییر لباس و موقعیت دشوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی.

	مؤلف با تکیه بر این مباحث، کوشش نموده تا ضمن اصلاح دیدگاه‌های عمومی، از جایگاه روحانیت دفاع کرده و اصلاحات مد نظر خود را بیان کند.		مؤلف با تکیه بر این مباحث، کوشش نموده تا ضمن اصلاح دیدگاه‌های عمومی، از جایگاه روحانیت دفاع کرده و اصلاحات مد نظر خود را بیان کند.

خط ۳۹:		خط ۴۰:
	مؤلف در مقدمه اول، با نثری ادبی و تمثیلی، دوران عمر غالب انسان‌های معمولی را - البته خودش را سمبل چنین انسانی قرار می‌دهد - از طفولیت تا دوران مرگ، ترسیم می‌کند و از مسئله اختلاف در ایران بر سر لباس و انگیزه خود در نگارش رساله حاضر و شیوه و ساختار و محتوای آن به‌صورت مختصر، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه اول، ص53-59</ref>.		مؤلف در مقدمه اول، با نثری ادبی و تمثیلی، دوران عمر غالب انسان‌های معمولی را - البته خودش را سمبل چنین انسانی قرار می‌دهد - از طفولیت تا دوران مرگ، ترسیم می‌کند و از مسئله اختلاف در ایران بر سر لباس و انگیزه خود در نگارش رساله حاضر و شیوه و ساختار و محتوای آن به‌صورت مختصر، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه اول، ص53-59</ref>.

	مقدمه دوم مؤلف، پیرامون این نکته محوری است که آیا اسلامیت شخص، به چه چیز ثابت می‌گردد و عدم آن، چه خواهد بود که موجب کفر است؟ وی برای پاسخ به این پرسش، از «راه اثبات ایمان»، «ادله کفایت شهادتین در اثبات ایمان»، «حکم منافق»، «تفاوت روش پیامبر(ص) با روش‌ رایج در تکفیر» و «روش امام علی(ع) با خلفا بر اساس اصل وحدت»، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه دوم، ص59-70</ref>.		مقدمه دوم مؤلف، پیرامون این نکته محوری است که آیا اسلامیت شخص، به چه چیز ثابت می‌گردد و عدم آن، چه خواهد بود که موجب کفر است؟ وی برای پاسخ به این پرسش، از «راه اثبات ایمان»، «ادله کفایت شهادتین در اثبات ایمان»، «حکم منافق»، «تفاوت روش پیامبر(ص) با روش‌ رایج در تکفیر» و «روش [[امام علی علیه‌السلام\|امام علی(ع)]] با خلفا بر اساس اصل وحدت»، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه دوم، ص59-70</ref>.

	فصل اول و دوم، به بیان معنی کفر و موجبات تحقق آن اختصاص دارد. مؤلف تشریح می‌کند که کلمه کفر در قرآن و اخبار به پنج معنی: کفر جحود که خود بر دو قسم است (انکار ربوبیت و انکار بر معرفت)، کفر نعمت، ترک چیزهایی که خدا امر به انجام آنها نموده و کفر برائت، به‌کار رفته است. سپس می‌گوید: کفر به هیچ‌کدام از این معانی بر اموری مثل تغییر لباس و یا انکار عمامه یا معتقد نبودن به معجزات و کرامات امامزاده و عدم اعتقاد به سی سال اصول خواندن و انکار ثواب زیارات با بودن انحای فقرا و گرسنگان در بلد شخص زائر و اموری از این قبیل، صدق نمی‌کند<ref>ر.ک: متن کتاب، ص71-78</ref>.		فصل اول و دوم، به بیان معنی کفر و موجبات تحقق آن اختصاص دارد. مؤلف تشریح می‌کند که کلمه کفر در قرآن و اخبار به پنج معنی: کفر جحود که خود بر دو قسم است (انکار ربوبیت و انکار بر معرفت)، کفر نعمت، ترک چیزهایی که خدا امر به انجام آنها نموده و کفر برائت، به‌کار رفته است. سپس می‌گوید: کفر به هیچ‌کدام از این معانی بر اموری مثل تغییر لباس و یا انکار عمامه یا معتقد نبودن به معجزات و کرامات امامزاده و عدم اعتقاد به سی سال اصول خواندن و انکار ثواب زیارات با بودن انحای فقرا و گرسنگان در بلد شخص زائر و اموری از این قبیل، صدق نمی‌کند<ref>ر.ک: متن کتاب، ص71-78</ref>.

A-esmaeili: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR49750J1.jpg | عنوان = اسلام خالص | عنوان‌های دیگر = جستاری در باب پاره ای از جدالهای مذهبی، بحث از تغییر لباس، و موقعیت دسوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی | پدیدآورندگان | پدیدآوران = مبارکه‌ای اصفهانی، محمدعلی (نوي...» ایجاد کرد

2026-02-23T09:59:35Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR49750J1.jpg | عنوان = اسلام خالص | عنوان‌های دیگر = جستاری در باب پاره ای از جدالهای مذهبی، بحث از تغییر لباس، و موقعیت دسوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی | پدیدآورندگان | پدیدآوران = مبارکه‌ای اصفهانی، محمدعلی (نوي...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات کتاب
| تصویر =NUR49750J1.jpg
| عنوان = اسلام خالص
| عنوان‌های دیگر = جستاری در باب پاره ای از جدالهای مذهبی، بحث از تغییر لباس، و موقعیت دسوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی
| پدیدآورندگان
| پدیدآوران =
[[مبارکه‌ای اصفهانی، محمدعلی]] (نويسنده)
[[جعفریان، رسول]] (مصحح)
|زبان
| زبان = فارسی
| کد کنگره = /م16 ص75 2073 DSR
| موضوع =
|ناشر
| ناشر = نشر مورخ
| مکان نشر = ایران - قم
| سال نشر = 1394ش
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE49750AUTOMATIONCODE
| چاپ = 1
| شابک = 978-600-91030-7-2
| تعداد جلد = 1
| کتابخانۀ دیجیتال نور = 49750
| کتابخوان همراه نور = 49750
| کد پدیدآور = 33295
| پس از =
| پیش از =
}}
'''اسلام خالص'''، اثر [[سید محمدعلی مبارکه‌ای]] (1277-1325ش)، جستاری است در باب پاره‌ای از جدال‌های مذهبی، بحث از تغییر لباس و موقعیت دشوار روحانیت در دوره رضا شاه پهلوی.
مؤلف با تکیه بر این مباحث، کوشش نموده تا ضمن اصلاح دیدگاه‌های عمومی، از جایگاه روحانیت دفاع کرده و اصلاحات مد نظر خود را بیان کند.

==اهمیت کتاب==
اهمیت کتاب، به‌خاطر تأکیدی است که روی لباس روحانیت دارد و زمانی این بحث مطرح شده است که حکومت پهلوی مانع از پوشیدن لباس برای عموم روحانیون شده و از آنها خواسته شده است تا در حد یک مجتهد یا محدث، با ارائه مدارک که مهم‌ترین آنها تأیید دو تن از علمای وقت است، مجوز پوشش لباس را بگیرند<ref>ر.ک: مقدمه مصحح، ص14</ref>.

==ساختار==
کتاب، شامل مقدمه مصحح، دو مقدمه از مؤلف و ده فصل اصلی است.

==گزارش محتوا==
مقدمه مصحح، ضمن اشاره به زندگی و آثار سید محمدعلی مبارکه‌ای و جایگاه او در اصفهان و مروری بر دیدگاه‌های وی، به معرفی کتاب حاضر می‌پردازد و خاطرنشان می‌کند که نگاه مبارکه‌ای در این رساله، نگاهی اصلاحی و انتقادی از گذشته و تأکید بر پذیرش واقعیاتی است که در جامعه و جهان وجود دارد<ref>ر.ک: همان، ص9-13</ref>.

مؤلف در مقدمه اول، با نثری ادبی و تمثیلی، دوران عمر غالب انسان‌های معمولی را - البته خودش را سمبل چنین انسانی قرار می‌دهد - از طفولیت تا دوران مرگ، ترسیم می‌کند و از مسئله اختلاف در ایران بر سر لباس و انگیزه خود در نگارش رساله حاضر و شیوه و ساختار و محتوای آن به‌صورت مختصر، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه اول، ص53-59</ref>.

مقدمه دوم مؤلف، پیرامون این نکته محوری است که آیا اسلامیت شخص، به چه چیز ثابت می‌گردد و عدم آن، چه خواهد بود که موجب کفر است؟ وی برای پاسخ به این پرسش، از «راه اثبات ایمان»، «ادله کفایت شهادتین در اثبات ایمان»، «حکم منافق»، «تفاوت روش پیامبر(ص) با روش‌ رایج در تکفیر» و «روش امام علی(ع) با خلفا بر اساس اصل وحدت»، سخن می‌گوید<ref>ر.ک: مقدمه دوم، ص59-70</ref>.

فصل اول و دوم، به بیان معنی کفر و موجبات تحقق آن اختصاص دارد. مؤلف تشریح می‌کند که کلمه کفر در قرآن و اخبار به پنج معنی: کفر جحود که خود بر دو قسم است (انکار ربوبیت و انکار بر معرفت)، کفر نعمت، ترک چیزهایی که خدا امر به انجام آنها نموده و کفر برائت، به‌کار رفته است. سپس می‌گوید: کفر به هیچ‌کدام از این معانی بر اموری مثل تغییر لباس و یا انکار عمامه یا معتقد نبودن به معجزات و کرامات امامزاده و عدم اعتقاد به سی سال اصول خواندن و انکار ثواب زیارات با بودن انحای فقرا و گرسنگان در بلد شخص زائر و اموری از این قبیل، صدق نمی‌کند<ref>ر.ک: متن کتاب، ص71-78</ref>.

فصل سوم، تصریح می‌کند که نه اسلام و نه کفر را، لباس مدخلیت ندارد. ایمان و کفر اموری قلبی هستند و لباس فقط یک امر ظاهری است که هیچ ارتباط شرعی به اعتقادات ندارد<ref>ر.ک: همان، ص79-81</ref>. در این فصل همچنین مبحثی با عنوان «زمرمه تکفیر آخوند کاشی به‌خاطر پا کردن ارسی» ذکر شده است که نمونه‌ای از جدال‌های مربوط به لباس و تکفیر را نشان می‌دهد<ref>ر.ک: همان، ص82</ref>.

فصل چهارم، به این موضوع می‌پردازد که لباس از عادات ملی است و لازمه‌ هر زمانی، لباسی و به‌اقتضای طبیعت در اوقات و ازمنه و قرون و دهور اختلاف پیدا می‌کند<ref>ر.ک: همان، ص87</ref> مؤلف سیر پیشرفت و تعالی بشر را بررسی می‌کند<ref>ر.ک: همان، ص89</ref> و تأکید می‌نماید که انسان در مسیر تکامل، همواره لباس جدیدی را برگزیده است و سنت‌های پوششی گذشته منسوخ شده‌اند. او نتیجه می‌گیرد که نمی‌توان برای نسل جدید، شیوه پوشش نسل قدیم را تحمیل کرد<ref>ر.ک: همان، ص91</ref>.

فصل پنجم، این ادعا را رد می‌کند که انبیا، اوصیا و مؤسسین دیانات، برای مذهب خود لباس مخصوصی ابداع کرده باشند. مؤلف با استناد به سیره انبیا و ائمه(ع) نشان می‌دهد که پوشش ایشان بر اساس اقتضای زمان و عادات ملی رایج در آن دوره بوده و هیچ‌یک از لباس‌ها اختصاصی به مذهب یا طبقه خاصی نداشته است<ref>ر.ک: همان، ص115-125</ref>.

فصل ششم، مدعی است که لباس خاص روحانیت نه در اسلام لازم است و نه توسط شرع جعل شده است. مؤلف در یک گزارش تاریخی نشان می‌دهد که تمایز لباس روحانیون از مردم عادی، پس از صدر اسلام و به‌ویژه از دوران صفویه آغاز شد و این امتیاز لباس از عادات مستحدثه و متأخر است. همچنین، به رسم پوشش لباس روحانی در مصر اشاره شده است<ref>ر.ک: همان، ص127-137</ref>.

فصل هفتم، با تأکید بر اینکه علم از امور باطنی است، استدلال می‌کند که لباس ظاهری نمی‌تواند بیانگر میزان علم و آگاهی فرد باشد. مؤلف علمای دین را به دو دسته تقسیم می‌کند: طبقه اول، علمای سوء و طبقه دوم، علمای عاملین. وی سپس به بیان مضامین اخباری که در مورد این دو دسته و نشانه‌ها و اهداف هرکدام وارد شده، می‌پردازد<ref>ر.ک: همان، ص140-143</ref>.

فصل هشتم، تصریح می‌کند واعظی که طبیب روحانی است و قصد اصلاح اخلاق جامعه را دارد، نیازی به لباس مخصوص ندارد و باید تماماً بر علم و عمل تکیه کند<ref>ر.ک: همان، ص145</ref>. در این فصل، شرایط دوازده‌گانه یک واعظ خوب ذکر شده است<ref>ر.ک: همان، ص146</ref>.

فصل نهم، به مستحبات مربوط به پوشاک و آرایش می‌پردازد و بیان می‌کند که لباس نیکو و پاکیزه، مورد توصیه اسلام است و تجملات ظاهری، به شرط آنکه منافی دین نباشد، جایز است<ref>ر.ک: همان، ص155</ref>. در این فصل همچنین به استحباب استعمال عطر<ref>ر.ک: همان، ص159</ref> و اعتراض به کثیف بودن آب در مساجد<ref>ر.ک: همان، ص161</ref> و نزاع بر سر وجود خزینه در حمام‌ها اشاره شده است<ref>ر.ک: همان، ص162</ref>.

نویسنده در فصل دهم، زیر عنوان «لباس تقوا بهترین لباس‌هاست»، توضیح می‌دهد که آنچه در مورد بیان امور ظاهریه بشریه گفته شد، به‌عنوان بیان حقایق احکام اسلامیه بود، نه به‌عنوان اینکه این مراتب، کاشف از مرحله حقیقت انسانیت باشد؛ چون ممکن است انسان در ظاهر به جمال احکام ظاهریه اسلام آراسته باشد، ولی در باطن گرگی باشد در پوست آدمیت<ref>ر.ک: همان، ص165-168</ref>.

==پانویس==
<references />

==منابع مقاله==
مقدمه و متن کتاب.

==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}

[[رده:کتاب‌شناسی]]

[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اسفند 1404 توسط عباس مکرمی]]
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اسفند 1404 توسط محسن عزیزی]]