https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_%28%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF%29استعاره (تطور، تحلیل و نقد) - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-23T05:06:46Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.39.0https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_(%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF)&diff=806152&oldid=prevHbaghizadeh: جایگزینی متن - 'فارسي' به 'فارسی'2025-11-06T06:11:18Z<p>جایگزینی متن - 'فارسي' به 'فارسی'</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رضايي جمکراني، احمد]] (نویسنده)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رضايي جمکراني، احمد]] (نویسنده)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارسي </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارسی </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PN ۲۲۸/ر۶الف۵ </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PN ۲۲۸/ر۶الف۵ </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =استعاره</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =استعاره</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-796426:rev-806152 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_(%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF)&diff=796426&oldid=prevHbaghizadeh: جایگزینی متن - ' ' به ''2025-09-01T14:52:15Z<p>جایگزینی متن - ' ' به ''</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۲۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11">خط ۱۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =استعاره</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =استعاره</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر =پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگى <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر =پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگى</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مکان نشر =ايران - تهران </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مکان نشر =ايران - تهران </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سال نشر =1398ش. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سال نشر =1398ش.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE96945AUTOMATIONCODE</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE96945AUTOMATIONCODE</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ =يکم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ =يکم</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شابک =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شابک =</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-764930:rev-796426 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_(%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF)&diff=764930&oldid=prevHbaghizadeh: جایگزینی متن - ' .' به '.'2024-12-12T08:18:49Z<p>جایگزینی متن - ' .' به '.'</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۲ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l33">خط ۳۳:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواه دستگاه بلاغی در معنای محدود گذشته شامل صنایع بدیعی و بیانی دانسته شود، یا در معنایی گستردهتر تمام عوامل دخیل در ساختار کلام، در هر صورت استعاره نهتنها یکی از مؤلفههای این دستگاه، بلکه مهمترین آنهاست. اهمیت استعاره نه به اندازهای است که قیروانی آن را برترین مجاز میداند و تأکید میکند که در شعری و شاعری چیزی شگفتآورتر از استعاره وجود ندارد. دیدگاهی که بعدها در آرای جرجانی به گونهای دیگر بیان شده است. [[جرجانی، عبدالقاهر بن عبدالرحمان|عبدالقاهر]] استعاره را بر تمامی صنایع بلاغی رجحان میدهد و جایگاه آن را بین انواع هنرهای بلاغی چون ماه تابان میداند و باور دارد انواع سخن نیازمند استعاره است و بدون استعاره هر سخنی عاطل خواهد بود، بهگونه که اگر از سخن برداشته شود، رونق و زیبایی کلام زائل خواهد شد. به عبارت دیگر جرجانی ادبیات کلام را منوط به استعاره میداند؛ زیرا استعاره مؤلفهای است که باعث شگفتی در سخن و نیز التذاذ هنری میشود.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواه دستگاه بلاغی در معنای محدود گذشته شامل صنایع بدیعی و بیانی دانسته شود، یا در معنایی گستردهتر تمام عوامل دخیل در ساختار کلام، در هر صورت استعاره نهتنها یکی از مؤلفههای این دستگاه، بلکه مهمترین آنهاست. اهمیت استعاره نه به اندازهای است که قیروانی آن را برترین مجاز میداند و تأکید میکند که در شعری و شاعری چیزی شگفتآورتر از استعاره وجود ندارد. دیدگاهی که بعدها در آرای جرجانی به گونهای دیگر بیان شده است. [[جرجانی، عبدالقاهر بن عبدالرحمان|عبدالقاهر]] استعاره را بر تمامی صنایع بلاغی رجحان میدهد و جایگاه آن را بین انواع هنرهای بلاغی چون ماه تابان میداند و باور دارد انواع سخن نیازمند استعاره است و بدون استعاره هر سخنی عاطل خواهد بود، بهگونه که اگر از سخن برداشته شود، رونق و زیبایی کلام زائل خواهد شد. به عبارت دیگر جرجانی ادبیات کلام را منوط به استعاره میداند؛ زیرا استعاره مؤلفهای است که باعث شگفتی در سخن و نیز التذاذ هنری میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>توجه و تأکید بر جایگاه استعاره در میان صنایع ادبی، مختص بلاغیون کنونی یا روزگاران گذشته نبوده و نیست. صاحبنظران غربی از روزگار ارسطو تاکنون بر اهمیت استعاره و رجحان آن بر عناصر ادبی دیگر صحه گذاشتهاند. از طرفی شاید بتوان گفت که اهمیت استعاره به دلیل جایگاه چندوجهی آن است. همین ویژگی سبب شده این موضوع از منظر نشانهشناسی، روانشناسی، مطالعات مختلف زبانی و .... بررسی شود و اهمیت پژوهش دربارۀ استعاره را دوچندان کند. اما نکتهای که در مطالعۀ استعاره مانند هر موضوع دیگری درخور اهمیت است، توجه به مطالعات این حوزه در بستر تاریخ و بررسی دگرگونیهای آن در گذر زمان است. این امر میتواند چشمانداز مناسب از تحولات، دیدگاهها، کاستنها و افزودنها و خلاصه تمام آنچه در این حوزه روی داده و هرآنچه فراموش شده را عرضه کند. به عبارت دیگر چنین پژوهشی میتواند دریافت روشنی از سیر این مبحث ارائه دهد. اهمیت این مسئله زمانی آشکارتر میشود که بدانیم استعارات بر اساس حوزههای فکری و فرهنگی خاص خودشان شکل میگیرند، گسترش پیدا میکنند و از میان میروند. به دیگر سخن، نمیتوان برای تمام استعارات در همهجا، نسخهای واحد پیچید. استعاراتی که در بلاغت ما به وجود آمدهاند، بهیقین با استعارههایی که با زمینۀ فکری و فرهنگی دیگری پدید آمدهاند، متفاوت هستند. چهبسا آنچه ما اسعاره میدانیم، در ساختار فگری دیگری استعاره قلمداد نشود و عکس این قضیه نیز ممکن است صادق باشد. نتیجه آنکه بررسی استعاره در سنت بلاغی ما، از خودبسندگی این موضوع در این ساختار فکری و فرهنگی حکایت میکند. به تعبیری دیگر استعاره در سنت بلاغی ما، بدون توجه به جایگاه یا دریافتهای آن در فرهنگهای دیگر شکل گرفته، بالیده و گسترده شده و محققان نیز دربارۀ ویژگیهای آن بحث کردهاند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>توجه و تأکید بر جایگاه استعاره در میان صنایع ادبی، مختص بلاغیون کنونی یا روزگاران گذشته نبوده و نیست. صاحبنظران غربی از روزگار ارسطو تاکنون بر اهمیت استعاره و رجحان آن بر عناصر ادبی دیگر صحه گذاشتهاند. از طرفی شاید بتوان گفت که اهمیت استعاره به دلیل جایگاه چندوجهی آن است. همین ویژگی سبب شده این موضوع از منظر نشانهشناسی، روانشناسی، مطالعات مختلف زبانی و.... بررسی شود و اهمیت پژوهش دربارۀ استعاره را دوچندان کند. اما نکتهای که در مطالعۀ استعاره مانند هر موضوع دیگری درخور اهمیت است، توجه به مطالعات این حوزه در بستر تاریخ و بررسی دگرگونیهای آن در گذر زمان است. این امر میتواند چشمانداز مناسب از تحولات، دیدگاهها، کاستنها و افزودنها و خلاصه تمام آنچه در این حوزه روی داده و هرآنچه فراموش شده را عرضه کند. به عبارت دیگر چنین پژوهشی میتواند دریافت روشنی از سیر این مبحث ارائه دهد. اهمیت این مسئله زمانی آشکارتر میشود که بدانیم استعارات بر اساس حوزههای فکری و فرهنگی خاص خودشان شکل میگیرند، گسترش پیدا میکنند و از میان میروند. به دیگر سخن، نمیتوان برای تمام استعارات در همهجا، نسخهای واحد پیچید. استعاراتی که در بلاغت ما به وجود آمدهاند، بهیقین با استعارههایی که با زمینۀ فکری و فرهنگی دیگری پدید آمدهاند، متفاوت هستند. چهبسا آنچه ما اسعاره میدانیم، در ساختار فگری دیگری استعاره قلمداد نشود و عکس این قضیه نیز ممکن است صادق باشد. نتیجه آنکه بررسی استعاره در سنت بلاغی ما، از خودبسندگی این موضوع در این ساختار فکری و فرهنگی حکایت میکند. به تعبیری دیگر استعاره در سنت بلاغی ما، بدون توجه به جایگاه یا دریافتهای آن در فرهنگهای دیگر شکل گرفته، بالیده و گسترده شده و محققان نیز دربارۀ ویژگیهای آن بحث کردهاند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با توجه به نکات پیشگفته، داشتن تصوری درست از استعاره در چنین سنت بلاغیای مستلزم آگاهی از روند تاریخی آن است. چنین دریافتی به معنای جستجوی همهچیز در گذشته نیست. به عبارتی بررسی سیر هر موضوعی به معنای گذشتهپژوهی و ماندن در گذشته نیست، بلکه به مثابۀ شناختی درست و درکی عمیق از ریشههای هر موضوع برای پرورش بهتر آن است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با توجه به نکات پیشگفته، داشتن تصوری درست از استعاره در چنین سنت بلاغیای مستلزم آگاهی از روند تاریخی آن است. چنین دریافتی به معنای جستجوی همهچیز در گذشته نیست. به عبارتی بررسی سیر هر موضوعی به معنای گذشتهپژوهی و ماندن در گذشته نیست، بلکه به مثابۀ شناختی درست و درکی عمیق از ریشههای هر موضوع برای پرورش بهتر آن است.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l41">خط ۴۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از بررسی استعاره در آثار عربی، در بخش بعدی آثار بلاغی فارسی از همین منظر تحلیل شده است. در آثار بلاغی به زبان عربی، اثر متفاوتی مانند «اسرار البلاغه» وجود دارد و این اثر از چنان جایگاهی برخوردار است که میتواند معیار دستهبندی آثار دیگر قرار گیرد؛ اما در میان آثار بلاغی فارسیزبان اثری با این جایگاه که مباحث، شیوه و روش آن متفاوت با آثار دیگر است، دیده نمیشود. نخستین آثار بلاغی فارسی مانند «ترجمان البلاغه»، «حدائق السحر» دو ویژگی دارند: ایجاز و کوتاهی که مانند کتب بلاغی عربی هستند؛ این دسته به آثار ادبی، به ویژه آثار منظوم توجه بیشتری کردهاند. به عبارتی سعی کردهاند مباحث استعاره را بر اساس آثار ادبی فارسی بررسی کنند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از بررسی استعاره در آثار عربی، در بخش بعدی آثار بلاغی فارسی از همین منظر تحلیل شده است. در آثار بلاغی به زبان عربی، اثر متفاوتی مانند «اسرار البلاغه» وجود دارد و این اثر از چنان جایگاهی برخوردار است که میتواند معیار دستهبندی آثار دیگر قرار گیرد؛ اما در میان آثار بلاغی فارسیزبان اثری با این جایگاه که مباحث، شیوه و روش آن متفاوت با آثار دیگر است، دیده نمیشود. نخستین آثار بلاغی فارسی مانند «ترجمان البلاغه»، «حدائق السحر» دو ویژگی دارند: ایجاز و کوتاهی که مانند کتب بلاغی عربی هستند؛ این دسته به آثار ادبی، به ویژه آثار منظوم توجه بیشتری کردهاند. به عبارتی سعی کردهاند مباحث استعاره را بر اساس آثار ادبی فارسی بررسی کنند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در بخش بعدی ضمن توجه به سیر تاریخی هر موضوع، جوانب مختلف این اصطلاح مانند تعریف، ارکان، انواع و ..... بررسی، تحلیل و نقد شده است. اساس مباحث این کتاب بررسی استعاره در کتابهای بلاغی فارسی و عربی بوده است. بدین معنا که این موضوع در نظام بلاغی غرب بررسی نشده، به جز استعارۀ مفهومی و استعارۀ دستوری که به دلیل توجه و گسترش در حوزه مطالعات استعاره، بخشی را به خود اختصاص دادهاند. در قسمت پایانی این کتاب به این دو موضوع نیز اشاره شده است.<ref> [https://literaturelib.com/books/5617 ر.ک: پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در بخش بعدی ضمن توجه به سیر تاریخی هر موضوع، جوانب مختلف این اصطلاح مانند تعریف، ارکان، انواع و..... بررسی، تحلیل و نقد شده است. اساس مباحث این کتاب بررسی استعاره در کتابهای بلاغی فارسی و عربی بوده است. بدین معنا که این موضوع در نظام بلاغی غرب بررسی نشده، به جز استعارۀ مفهومی و استعارۀ دستوری که به دلیل توجه و گسترش در حوزه مطالعات استعاره، بخشی را به خود اختصاص دادهاند. در قسمت پایانی این کتاب به این دو موضوع نیز اشاره شده است.<ref> [https://literaturelib.com/books/5617 ر.ک: پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-745527:rev-764930 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_(%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF)&diff=745527&oldid=prevHbaghizadeh در ۴ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۹2024-08-04T11:49:52Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۴ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۱۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''استعاره (تطور، تحلیل و نقد)''' تألیف احمد رضایی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جمکرانی؛ </del>در این کتاب تلاش شده برای تبیین تطور استعاره، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''استعاره (تطور، تحلیل و نقد)''' تألیف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رضايي جمکراني، احمد|</ins>احمد رضایی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جمکرانی]]؛ </ins>در این کتاب تلاش شده برای تبیین تطور استعاره، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31">خط ۳۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزاش کتاب==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزاش کتاب==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواه دستگاه بلاغی در معنای محدود گذشته شامل صنایع بدیعی و بیانی دانسته شود، یا در معنایی گستردهتر تمام عوامل دخیل در ساختار کلام، در هر صورت استعاره نهتنها یکی از مؤلفههای این دستگاه، بلکه مهمترین آنهاست. اهمیت استعاره نه به اندازهای است که قیروانی آن را برترین مجاز میداند و تأکید میکند که در شعری و شاعری چیزی شگفتآورتر از استعاره وجود ندارد. دیدگاهی که بعدها در آرای جرجانی به گونهای دیگر بیان شده است. عبدالقاهر استعاره را بر تمامی صنایع بلاغی رجحان میدهد و جایگاه آن را بین انواع هنرهای بلاغی چون ماه تابان میداند و باور دارد انواع سخن نیازمند استعاره است و بدون استعاره هر سخنی عاطل خواهد بود، بهگونه که اگر از سخن برداشته شود، رونق و زیبایی کلام زائل خواهد شد. به عبارت دیگر جرجانی ادبیات کلام را منوط به استعاره میداند؛ زیرا استعاره مؤلفهای است که باعث شگفتی در سخن و نیز التذاذ هنری میشود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>خواه دستگاه بلاغی در معنای محدود گذشته شامل صنایع بدیعی و بیانی دانسته شود، یا در معنایی گستردهتر تمام عوامل دخیل در ساختار کلام، در هر صورت استعاره نهتنها یکی از مؤلفههای این دستگاه، بلکه مهمترین آنهاست. اهمیت استعاره نه به اندازهای است که قیروانی آن را برترین مجاز میداند و تأکید میکند که در شعری و شاعری چیزی شگفتآورتر از استعاره وجود ندارد. دیدگاهی که بعدها در آرای جرجانی به گونهای دیگر بیان شده است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جرجانی، </ins>عبدالقاهر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بن عبدالرحمان|عبدالقاهر]] </ins>استعاره را بر تمامی صنایع بلاغی رجحان میدهد و جایگاه آن را بین انواع هنرهای بلاغی چون ماه تابان میداند و باور دارد انواع سخن نیازمند استعاره است و بدون استعاره هر سخنی عاطل خواهد بود، بهگونه که اگر از سخن برداشته شود، رونق و زیبایی کلام زائل خواهد شد. به عبارت دیگر جرجانی ادبیات کلام را منوط به استعاره میداند؛ زیرا استعاره مؤلفهای است که باعث شگفتی در سخن و نیز التذاذ هنری میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>توجه و تأکید بر جایگاه استعاره در میان صنایع ادبی، مختص بلاغیون کنونی یا روزگاران گذشته نبوده و نیست. صاحبنظران غربی از روزگار ارسطو تاکنون بر اهمیت استعاره و رجحان آن بر عناصر ادبی دیگر صحه گذاشتهاند. از طرفی شاید بتوان گفت که اهمیت استعاره به دلیل جایگاه چندوجهی آن است. همین ویژگی سبب شده این موضوع از منظر نشانهشناسی، روانشناسی، مطالعات مختلف زبانی و .... بررسی شود و اهمیت پژوهش دربارۀ استعاره را دوچندان کند. اما نکتهای که در مطالعۀ استعاره مانند هر موضوع دیگری درخور اهمیت است، توجه به مطالعات این حوزه در بستر تاریخ و بررسی دگرگونیهای آن در گذر زمان است. این امر میتواند چشمانداز مناسب از تحولات، دیدگاهها، کاستنها و افزودنها و خلاصه تمام آنچه در این حوزه روی داده و هرآنچه فراموش شده را عرضه کند. به عبارت دیگر چنین پژوهشی میتواند دریافت روشنی از سیر این مبحث ارائه دهد. اهمیت این مسئله زمانی آشکارتر میشود که بدانیم استعارات بر اساس حوزههای فکری و فرهنگی خاص خودشان شکل میگیرند، گسترش پیدا میکنند و از میان میروند. به دیگر سخن، نمیتوان برای تمام استعارات در همهجا، نسخهای واحد پیچید. استعاراتی که در بلاغت ما به وجود آمدهاند، بهیقین با استعارههایی که با زمینۀ فکری و فرهنگی دیگری پدید آمدهاند، متفاوت هستند. چهبسا آنچه ما اسعاره میدانیم، در ساختار فگری دیگری استعاره قلمداد نشود و عکس این قضیه نیز ممکن است صادق باشد. نتیجه آنکه بررسی استعاره در سنت بلاغی ما، از خودبسندگی این موضوع در این ساختار فکری و فرهنگی حکایت میکند. به تعبیری دیگر استعاره در سنت بلاغی ما، بدون توجه به جایگاه یا دریافتهای آن در فرهنگهای دیگر شکل گرفته، بالیده و گسترده شده و محققان نیز دربارۀ ویژگیهای آن بحث کردهاند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>توجه و تأکید بر جایگاه استعاره در میان صنایع ادبی، مختص بلاغیون کنونی یا روزگاران گذشته نبوده و نیست. صاحبنظران غربی از روزگار ارسطو تاکنون بر اهمیت استعاره و رجحان آن بر عناصر ادبی دیگر صحه گذاشتهاند. از طرفی شاید بتوان گفت که اهمیت استعاره به دلیل جایگاه چندوجهی آن است. همین ویژگی سبب شده این موضوع از منظر نشانهشناسی، روانشناسی، مطالعات مختلف زبانی و .... بررسی شود و اهمیت پژوهش دربارۀ استعاره را دوچندان کند. اما نکتهای که در مطالعۀ استعاره مانند هر موضوع دیگری درخور اهمیت است، توجه به مطالعات این حوزه در بستر تاریخ و بررسی دگرگونیهای آن در گذر زمان است. این امر میتواند چشمانداز مناسب از تحولات، دیدگاهها، کاستنها و افزودنها و خلاصه تمام آنچه در این حوزه روی داده و هرآنچه فراموش شده را عرضه کند. به عبارت دیگر چنین پژوهشی میتواند دریافت روشنی از سیر این مبحث ارائه دهد. اهمیت این مسئله زمانی آشکارتر میشود که بدانیم استعارات بر اساس حوزههای فکری و فرهنگی خاص خودشان شکل میگیرند، گسترش پیدا میکنند و از میان میروند. به دیگر سخن، نمیتوان برای تمام استعارات در همهجا، نسخهای واحد پیچید. استعاراتی که در بلاغت ما به وجود آمدهاند، بهیقین با استعارههایی که با زمینۀ فکری و فرهنگی دیگری پدید آمدهاند، متفاوت هستند. چهبسا آنچه ما اسعاره میدانیم، در ساختار فگری دیگری استعاره قلمداد نشود و عکس این قضیه نیز ممکن است صادق باشد. نتیجه آنکه بررسی استعاره در سنت بلاغی ما، از خودبسندگی این موضوع در این ساختار فکری و فرهنگی حکایت میکند. به تعبیری دیگر استعاره در سنت بلاغی ما، بدون توجه به جایگاه یا دریافتهای آن در فرهنگهای دیگر شکل گرفته، بالیده و گسترده شده و محققان نیز دربارۀ ویژگیهای آن بحث کردهاند.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l37">خط ۳۷:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۷:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با توجه به نکات پیشگفته، داشتن تصوری درست از استعاره در چنین سنت بلاغیای مستلزم آگاهی از روند تاریخی آن است. چنین دریافتی به معنای جستجوی همهچیز در گذشته نیست. به عبارتی بررسی سیر هر موضوعی به معنای گذشتهپژوهی و ماندن در گذشته نیست، بلکه به مثابۀ شناختی درست و درکی عمیق از ریشههای هر موضوع برای پرورش بهتر آن است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با توجه به نکات پیشگفته، داشتن تصوری درست از استعاره در چنین سنت بلاغیای مستلزم آگاهی از روند تاریخی آن است. چنین دریافتی به معنای جستجوی همهچیز در گذشته نیست. به عبارتی بررسی سیر هر موضوعی به معنای گذشتهپژوهی و ماندن در گذشته نیست، بلکه به مثابۀ شناختی درست و درکی عمیق از ریشههای هر موضوع برای پرورش بهتر آن است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این کتاب نیز تلاش شده برای تبیین تطور استعاره در چنین زمینهای، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود. بر این مبنا، ابتدا سیر استعاره از نخستین کتب بلاغی عربی تا عصر تثبیت مباحث این اصطلاح در آثار تفتازانی بررسی شده است. همچنین تلاش شده آثار مهم این حوزه در این بازۀ زمانی با تأکید بر استعاره، بررسی و تمام مباحثی که دربارۀ این موضوع مطرح شده، استخراج و تحلیل شود. آنچه در روند آثار این دوره اهمیت ویژهای دارد، جایگاه جرجانی است. وقتی به «اسرار البلاغۀ» جرجانی و آرای او دربارۀ استعاره نگاه میشود، دیدگاههایی متفاوت، تحلیلی و در یک کلام بسیار نو در آن دیده میشود. دیدگاههایی که در آثار قبل و بعد از او وجود ندارد. گویا این آراء از اندیشهای منحصربهفرد برخاستهاند. همین ویژگیهای «اسرار البلاغه» موجب شده تا در این کتاب به عنوان معیار در نظر گرفته شود و بر مبنای آن، استعاره در آثار بلاغی عربی به سه بخش تقسیم شود: آثار پیش از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«اسرار البلاغه»، «اسرار البلاغه» </del>و آثار بعد از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«اسرار البلاغه»</del>. مبحث استعاره در آثار دستۀ اول با عنوان نخستینها، بسیار کوتاه و مجمل است و عمدتاً تعریف استعاره و مباحثی بسیار کوتاه یا دستهبندیهای اندک و ذوقی را شامل میشود. سپس اثر جرجانی بررسی شده است. روش جرجانی خاص خود اوست. اگر گرفته شود که در میان همۀ آثار بررسیشده، فقط کتاب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«اسرار البلاغه» </del>متدولوژی دارد، سخنی گزاف گفته نشده است. با بررسی موضوعاتی که جرجانی ـ دستکم در بخش استعاره ـ دربارۀ آنها بحث کرده و نیز بررسی شیوۀ او در تحلیل مسائل میتوان به تفاوت شیوۀ او با دیگران در زمینۀ تحلیل پی برد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این کتاب نیز تلاش شده برای تبیین تطور استعاره در چنین زمینهای، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود. بر این مبنا، ابتدا سیر استعاره از نخستین کتب بلاغی عربی تا عصر تثبیت مباحث این اصطلاح در آثار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[تفتازانی، مسعود بن عمر|</ins>تفتازانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بررسی شده است. همچنین تلاش شده آثار مهم این حوزه در این بازۀ زمانی با تأکید بر استعاره، بررسی و تمام مباحثی که دربارۀ این موضوع مطرح شده، استخراج و تحلیل شود. آنچه در روند آثار این دوره اهمیت ویژهای دارد، جایگاه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جرجانی، عبدالقاهر بن عبدالرحمان|</ins>جرجانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>است. وقتی به «اسرار البلاغۀ» <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جرجانی، عبدالقاهر بن عبدالرحمان|</ins>جرجانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و آرای او دربارۀ استعاره نگاه میشود، دیدگاههایی متفاوت، تحلیلی و در یک کلام بسیار نو در آن دیده میشود. دیدگاههایی که در آثار قبل و بعد از او وجود ندارد. گویا این آراء از اندیشهای منحصربهفرد برخاستهاند. همین ویژگیهای «اسرار البلاغه» موجب شده تا در این کتاب به عنوان معیار در نظر گرفته شود و بر مبنای آن، استعاره در آثار بلاغی عربی به سه بخش تقسیم شود: آثار پیش از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[أسرار البلاغة في علم البيان|اسرار البلاغه]]»، </ins>و آثار بعد از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[أسرار البلاغة في علم البيان|اسرار البلاغه]]»</ins>. مبحث استعاره در آثار دستۀ اول با عنوان نخستینها، بسیار کوتاه و مجمل است و عمدتاً تعریف استعاره و مباحثی بسیار کوتاه یا دستهبندیهای اندک و ذوقی را شامل میشود. سپس اثر جرجانی بررسی شده است. روش جرجانی خاص خود اوست. اگر گرفته شود که در میان همۀ آثار بررسیشده، فقط کتاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[أسرار البلاغة في علم البيان|اسرار البلاغه]]» </ins>متدولوژی دارد، سخنی گزاف گفته نشده است. با بررسی موضوعاتی که جرجانی ـ دستکم در بخش استعاره ـ دربارۀ آنها بحث کرده و نیز بررسی شیوۀ او در تحلیل مسائل میتوان به تفاوت شیوۀ او با دیگران در زمینۀ تحلیل پی برد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از بررسی استعاره در آثار عربی، در بخش بعدی آثار بلاغی فارسی از همین منظر تحلیل شده است. در آثار بلاغی به زبان عربی، اثر متفاوتی مانند «اسرار البلاغه» وجود دارد و این اثر از چنان جایگاهی برخوردار است که میتواند معیار دستهبندی آثار دیگر قرار گیرد؛ اما در میان آثار بلاغی فارسیزبان اثری با این جایگاه که مباحث، شیوه و روش آن متفاوت با آثار دیگر است، دیده نمیشود. نخستین آثار بلاغی فارسی مانند «ترجمان البلاغه»، «حدائق السحر» دو ویژگی دارند: ایجاز و کوتاهی که مانند کتب بلاغی عربی هستند؛ این دسته به آثار ادبی، به ویژه آثار منظوم توجه بیشتری کردهاند. به عبارتی سعی کردهاند مباحث استعاره را بر اساس آثار ادبی فارسی بررسی کنند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس از بررسی استعاره در آثار عربی، در بخش بعدی آثار بلاغی فارسی از همین منظر تحلیل شده است. در آثار بلاغی به زبان عربی، اثر متفاوتی مانند «اسرار البلاغه» وجود دارد و این اثر از چنان جایگاهی برخوردار است که میتواند معیار دستهبندی آثار دیگر قرار گیرد؛ اما در میان آثار بلاغی فارسیزبان اثری با این جایگاه که مباحث، شیوه و روش آن متفاوت با آثار دیگر است، دیده نمیشود. نخستین آثار بلاغی فارسی مانند «ترجمان البلاغه»، «حدائق السحر» دو ویژگی دارند: ایجاز و کوتاهی که مانند کتب بلاغی عربی هستند؛ این دسته به آثار ادبی، به ویژه آثار منظوم توجه بیشتری کردهاند. به عبارتی سعی کردهاند مباحث استعاره را بر اساس آثار ادبی فارسی بررسی کنند.</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-745526:rev-745527 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87_(%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D8%8C_%D8%AA%D8%AD%D9%84%DB%8C%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D8%AF)&diff=745526&oldid=prevHbaghizadeh: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR96945J1.jpg | عنوان =استعاره (تطور، تحلیل و نقد) | عنوانهای دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = رضايي جمکراني، احمد (نویسنده) |زبان | زبان = فارسي | کد کنگره =PN ۲۲۸/ر۶الف۵ | موضوع =استعاره |ناشر | ناشر =پژوهشگاه علوم انس...» ایجاد کرد2024-08-04T11:47:28Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR96945J1.jpg | عنوان =استعاره (تطور، تحلیل و نقد) | عنوانهای دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = <a href="/w/index.php?title=%D8%B1%D8%B6%D8%A7%D9%8A%D9%8A%E2%80%8C_%D8%AC%D9%85%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%8C_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF&action=edit&redlink=1" class="new" title="رضايي جمکراني، احمد (صفحه وجود ندارد)">رضايي جمکراني، احمد</a> (نویسنده) |زبان | زبان = فارسي | کد کنگره =PN ۲۲۸/ر۶الف۵ | موضوع =استعاره |ناشر | ناشر =پژوهشگاه علوم انس...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br />
| تصویر =NUR96945J1.jpg<br />
| عنوان =استعاره (تطور، تحلیل و نقد)<br />
| عنوانهای دیگر =<br />
|پدیدآورندگان <br />
| پدیدآوران = <br />
[[رضايي جمکراني، احمد]] (نویسنده)<br />
|زبان <br />
| زبان = فارسي <br />
| کد کنگره =PN ۲۲۸/ر۶الف۵ <br />
| موضوع =استعاره<br />
|ناشر <br />
| ناشر =پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگى <br />
| مکان نشر =ايران - تهران <br />
| سال نشر =1398ش. <br />
<br />
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE96945AUTOMATIONCODE<br />
| چاپ =يکم <br />
| شابک =<br />
| تعداد جلد =<br />
| کتابخانۀ دیجیتال نور =<br />
| کتابخوان همراه نور =<br />
| کد پدیدآور =<br />
| پس از =<br />
| پیش از =<br />
}}<br />
'''استعاره (تطور، تحلیل و نقد)''' تألیف احمد رضایی جمکرانی؛ در این کتاب تلاش شده برای تبیین تطور استعاره، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود.<br />
<br />
==ساختار==<br />
کتاب از سه فصل تشکیل شده است.<br />
<br />
==گزاش کتاب==<br />
خواه دستگاه بلاغی در معنای محدود گذشته شامل صنایع بدیعی و بیانی دانسته شود، یا در معنایی گستردهتر تمام عوامل دخیل در ساختار کلام، در هر صورت استعاره نهتنها یکی از مؤلفههای این دستگاه، بلکه مهمترین آنهاست. اهمیت استعاره نه به اندازهای است که قیروانی آن را برترین مجاز میداند و تأکید میکند که در شعری و شاعری چیزی شگفتآورتر از استعاره وجود ندارد. دیدگاهی که بعدها در آرای جرجانی به گونهای دیگر بیان شده است. عبدالقاهر استعاره را بر تمامی صنایع بلاغی رجحان میدهد و جایگاه آن را بین انواع هنرهای بلاغی چون ماه تابان میداند و باور دارد انواع سخن نیازمند استعاره است و بدون استعاره هر سخنی عاطل خواهد بود، بهگونه که اگر از سخن برداشته شود، رونق و زیبایی کلام زائل خواهد شد. به عبارت دیگر جرجانی ادبیات کلام را منوط به استعاره میداند؛ زیرا استعاره مؤلفهای است که باعث شگفتی در سخن و نیز التذاذ هنری میشود.<br />
<br />
توجه و تأکید بر جایگاه استعاره در میان صنایع ادبی، مختص بلاغیون کنونی یا روزگاران گذشته نبوده و نیست. صاحبنظران غربی از روزگار ارسطو تاکنون بر اهمیت استعاره و رجحان آن بر عناصر ادبی دیگر صحه گذاشتهاند. از طرفی شاید بتوان گفت که اهمیت استعاره به دلیل جایگاه چندوجهی آن است. همین ویژگی سبب شده این موضوع از منظر نشانهشناسی، روانشناسی، مطالعات مختلف زبانی و .... بررسی شود و اهمیت پژوهش دربارۀ استعاره را دوچندان کند. اما نکتهای که در مطالعۀ استعاره مانند هر موضوع دیگری درخور اهمیت است، توجه به مطالعات این حوزه در بستر تاریخ و بررسی دگرگونیهای آن در گذر زمان است. این امر میتواند چشمانداز مناسب از تحولات، دیدگاهها، کاستنها و افزودنها و خلاصه تمام آنچه در این حوزه روی داده و هرآنچه فراموش شده را عرضه کند. به عبارت دیگر چنین پژوهشی میتواند دریافت روشنی از سیر این مبحث ارائه دهد. اهمیت این مسئله زمانی آشکارتر میشود که بدانیم استعارات بر اساس حوزههای فکری و فرهنگی خاص خودشان شکل میگیرند، گسترش پیدا میکنند و از میان میروند. به دیگر سخن، نمیتوان برای تمام استعارات در همهجا، نسخهای واحد پیچید. استعاراتی که در بلاغت ما به وجود آمدهاند، بهیقین با استعارههایی که با زمینۀ فکری و فرهنگی دیگری پدید آمدهاند، متفاوت هستند. چهبسا آنچه ما اسعاره میدانیم، در ساختار فگری دیگری استعاره قلمداد نشود و عکس این قضیه نیز ممکن است صادق باشد. نتیجه آنکه بررسی استعاره در سنت بلاغی ما، از خودبسندگی این موضوع در این ساختار فکری و فرهنگی حکایت میکند. به تعبیری دیگر استعاره در سنت بلاغی ما، بدون توجه به جایگاه یا دریافتهای آن در فرهنگهای دیگر شکل گرفته، بالیده و گسترده شده و محققان نیز دربارۀ ویژگیهای آن بحث کردهاند.<br />
<br />
با توجه به نکات پیشگفته، داشتن تصوری درست از استعاره در چنین سنت بلاغیای مستلزم آگاهی از روند تاریخی آن است. چنین دریافتی به معنای جستجوی همهچیز در گذشته نیست. به عبارتی بررسی سیر هر موضوعی به معنای گذشتهپژوهی و ماندن در گذشته نیست، بلکه به مثابۀ شناختی درست و درکی عمیق از ریشههای هر موضوع برای پرورش بهتر آن است.<br />
<br />
در این کتاب نیز تلاش شده برای تبیین تطور استعاره در چنین زمینهای، روند آن از نخستین آثار بلاغی فارسی و عربی بررسی شود. بر این مبنا، ابتدا سیر استعاره از نخستین کتب بلاغی عربی تا عصر تثبیت مباحث این اصطلاح در آثار تفتازانی بررسی شده است. همچنین تلاش شده آثار مهم این حوزه در این بازۀ زمانی با تأکید بر استعاره، بررسی و تمام مباحثی که دربارۀ این موضوع مطرح شده، استخراج و تحلیل شود. آنچه در روند آثار این دوره اهمیت ویژهای دارد، جایگاه جرجانی است. وقتی به «اسرار البلاغۀ» جرجانی و آرای او دربارۀ استعاره نگاه میشود، دیدگاههایی متفاوت، تحلیلی و در یک کلام بسیار نو در آن دیده میشود. دیدگاههایی که در آثار قبل و بعد از او وجود ندارد. گویا این آراء از اندیشهای منحصربهفرد برخاستهاند. همین ویژگیهای «اسرار البلاغه» موجب شده تا در این کتاب به عنوان معیار در نظر گرفته شود و بر مبنای آن، استعاره در آثار بلاغی عربی به سه بخش تقسیم شود: آثار پیش از «اسرار البلاغه»، «اسرار البلاغه» و آثار بعد از «اسرار البلاغه». مبحث استعاره در آثار دستۀ اول با عنوان نخستینها، بسیار کوتاه و مجمل است و عمدتاً تعریف استعاره و مباحثی بسیار کوتاه یا دستهبندیهای اندک و ذوقی را شامل میشود. سپس اثر جرجانی بررسی شده است. روش جرجانی خاص خود اوست. اگر گرفته شود که در میان همۀ آثار بررسیشده، فقط کتاب «اسرار البلاغه» متدولوژی دارد، سخنی گزاف گفته نشده است. با بررسی موضوعاتی که جرجانی ـ دستکم در بخش استعاره ـ دربارۀ آنها بحث کرده و نیز بررسی شیوۀ او در تحلیل مسائل میتوان به تفاوت شیوۀ او با دیگران در زمینۀ تحلیل پی برد.<br />
<br />
پس از بررسی استعاره در آثار عربی، در بخش بعدی آثار بلاغی فارسی از همین منظر تحلیل شده است. در آثار بلاغی به زبان عربی، اثر متفاوتی مانند «اسرار البلاغه» وجود دارد و این اثر از چنان جایگاهی برخوردار است که میتواند معیار دستهبندی آثار دیگر قرار گیرد؛ اما در میان آثار بلاغی فارسیزبان اثری با این جایگاه که مباحث، شیوه و روش آن متفاوت با آثار دیگر است، دیده نمیشود. نخستین آثار بلاغی فارسی مانند «ترجمان البلاغه»، «حدائق السحر» دو ویژگی دارند: ایجاز و کوتاهی که مانند کتب بلاغی عربی هستند؛ این دسته به آثار ادبی، به ویژه آثار منظوم توجه بیشتری کردهاند. به عبارتی سعی کردهاند مباحث استعاره را بر اساس آثار ادبی فارسی بررسی کنند.<br />
<br />
در بخش بعدی ضمن توجه به سیر تاریخی هر موضوع، جوانب مختلف این اصطلاح مانند تعریف، ارکان، انواع و ..... بررسی، تحلیل و نقد شده است. اساس مباحث این کتاب بررسی استعاره در کتابهای بلاغی فارسی و عربی بوده است. بدین معنا که این موضوع در نظام بلاغی غرب بررسی نشده، به جز استعارۀ مفهومی و استعارۀ دستوری که به دلیل توجه و گسترش در حوزه مطالعات استعاره، بخشی را به خود اختصاص دادهاند. در قسمت پایانی این کتاب به این دو موضوع نیز اشاره شده است.<ref> [https://literaturelib.com/books/5617 ر.ک: پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref><br />
<br />
<br />
==پانويس ==<br />
<references /><br />
<br />
<br />
==منابع مقاله==<br />
پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات<br />
==وابستهها==<br />
{{وابستهها}}<br />
<br />
<br />
[[رده:کتابشناسی]]<br />
[[رده:زبانشناسی، زبان و ادبیات]]<br />
[[رده:ادبیات (کلیات)]]<br />
[[رده:مقالات(مرداد) باقی زاده]] <br />
[[رده:مقالات بازبینی شده2 مرداد 1403]]</div>Hbaghizadeh