https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%AD%DB%8C%D9%88%DB%8C%D9%87%E2%80%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%E2%80%8C
ابن حیویه، محمد بن عبدالله - تاریخچهٔ نسخهها
2026-07-04T19:29:40Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.39.0
https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%AD%DB%8C%D9%88%DB%8C%D9%87%E2%80%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%E2%80%8C&diff=828907&oldid=prev
Hbaghizadeh در ۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۱۶
2026-07-03T21:16:33Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۴۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l42">خط ۴۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابوالحسن محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه نیشابوری مصری''' (۲۷۳-۳۶۶ق)، مشهور به ابن حیویه، از محدثان، فقیهان و قاضیان برجسته شافعی در قرن سوم و چهارم هجری بود. او در نیشابور زاده شد و در کودکی به همراه عمویش یحیی بن زکریا اعرج به مصر رفت و در آنجا ساکن شد. ابن حیویه از محدثان بزرگی چون نسائی و بزار روایت کرده و راویانی چون دارقطنی از او نقل حدیث کردهاند. او در علم فرائض (تقسیم ارث) تبحر داشت و از سوی رجالشناسان به عنوان فردی ثقه و نبیل توصیف شده است. از آثار او میتوان به رساله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«من </del>وافقت کنیته کنیة زوجه من <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الصحابة» </del>اشاره کرد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابوالحسن محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه نیشابوری مصری''' (۲۷۳-۳۶۶ق)، مشهور به ابن حیویه، از محدثان، فقیهان و قاضیان برجسته شافعی در قرن سوم و چهارم هجری بود. او در نیشابور زاده شد و در کودکی به همراه عمویش یحیی بن زکریا اعرج به مصر رفت و در آنجا ساکن شد. ابن حیویه از محدثان بزرگی چون نسائی و بزار روایت کرده و راویانی چون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[دارقطنی، علی بن عمر|</ins>دارقطنی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>از او نقل حدیث کردهاند. او در علم فرائض (تقسیم ارث) تبحر داشت و از سوی رجالشناسان به عنوان فردی ثقه و نبیل توصیف شده است. از آثار او میتوان به رساله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[من </ins>وافقت کنیته کنیة زوجه من <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الصحابة]]» </ins>اشاره کرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l52">خط ۵۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- یحیی بن زکریا اعرج (عموی او)<ref name="ibnasaker">[https://noorlib.ir/book/view/2317?volumeNumber=53&pageNumber=345 ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۵۳، ص۳۴۵]</ref><ref name="pazhouhesh" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- یحیی بن زکریا اعرج (عموی او)<ref name="ibnasaker">[https://noorlib.ir/book/view/2317?volumeNumber=53&pageNumber=345 ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۵۳، ص۳۴۵]</ref><ref name="pazhouhesh" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- بکر بن سهل دمیاطی<ref name="dhahabi" /><ref name="pazhouhesh" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- بکر بن سهل دمیاطی<ref name="dhahabi" /><ref name="pazhouhesh" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوعبدالرحمن احمد بن شعيب نسائی (صاحب سنن)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوعبدالرحمن احمد بن شعيب نسائی (صاحب سنن)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوبکر احمد بن عمرو بزار<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوبکر احمد بن عمرو بزار<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- عبدالله بن احمد بن عبدالسلام خفاف<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- عبدالله بن احمد بن عبدالسلام خفاف<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن جعفر بن اعین بغدادی<ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن جعفر بن اعین بغدادی<ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- جعفر بن احمد بن عاصم<ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- جعفر بن احمد بن عاصم<ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابویعقوب منجنیقی<ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابویعقوب منجنیقی<ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l64">خط ۶۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوالحسن علی بن عمر دارقطنی (که از او روایت کرده و درباره وی سخن گفته است)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- ابوالحسن علی بن عمر دارقطنی (که از او روایت کرده و درباره وی سخن گفته است)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- عبدالغنی بن سعید حافظ<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- عبدالغنی بن سعید حافظ<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- علی بن محمد خراسانی قیاس<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- علی بن محمد خراسانی قیاس<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- هارون بن یحیی طحان<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- هارون بن یحیی طحان<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن جعفر بن ابی الذکر<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن جعفر بن ابی الذکر<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن حسین طفال<ref name="dhahabi" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- محمد بن حسین طفال<ref name="dhahabi" /></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- علی بن منیر خلال<ref name="ibnasaker" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>- علی بن منیر خلال<ref name="ibnasaker" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828906:rev-828907 -->
</table>
Hbaghizadeh
https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%AD%DB%8C%D9%88%DB%8C%D9%87%E2%80%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF_%D8%A8%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%84%D9%87%E2%80%8C&diff=828906&oldid=prev
Hbaghizadeh: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات زندگینامه | عنوان = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه | تصویر = NUR00000.jpg | اندازه تصویر = | توضیح تصویر = | نام کامل = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه | نامهای دیگر = ابن حیویه | لقب = | تخلص = | نسب = نیشابوری، مصری | نام پدر = عبدالله بن...» ایجاد کرد
2026-07-03T21:14:38Z
<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات زندگینامه | عنوان = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه | تصویر = NUR00000.jpg | اندازه تصویر = | توضیح تصویر = | نام کامل = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه | نامهای دیگر = ابن حیویه | لقب = | تخلص = | نسب = نیشابوری، مصری | نام پدر = عبدالله بن...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات زندگینامه<br />
| عنوان = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه<br />
| تصویر = NUR00000.jpg<br />
| اندازه تصویر = <br />
| توضیح تصویر = <br />
| نام کامل = محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه<br />
| نامهای دیگر = ابن حیویه<br />
| لقب = <br />
| تخلص = <br />
| نسب = نیشابوری، مصری<br />
| نام پدر = عبدالله بن زکریا بن حیویه<br />
| ولادت = ۲۷۳ هجری قمری<br />
| محل تولد = نیشابور<br />
| کشور تولد = <br />
| محل زندگی = مصر<br />
| رحلت = ۳۶۶ هجری قمری<br />
| شهادت = <br />
| مدفن = مصر<br />
| طول عمر = ۹۳ سال<br />
| نام همسر = <br />
| فرزندان = <br />
| خویشاوندان = یحیی بن زکریا اعرج (عمو)<br />
| دین = اسلام<br />
| مذهب = شافعی<br />
| پیشه = محدث، فقیه، قاضی، فرضیدان<br />
| درجه علمی = <br />
| دانشگاه = <br />
| علایق پژوهشی = حدیث، فقه شافعی، فرائض<br />
| منصب = قاضی<br />
| پس از = <br />
| پیش از = <br />
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | یحیی بن زکریا اعرج (عمو) | بکر بن سهل دمیاطی | ابوعبدالرحمن نسائی | ابوبکر احمد بن عمرو بزار | عبدالله بن احمد بن عبدالسلام خفاف | محمد بن جعفر بن اعین | جعفر بن احمد بن عاصم | ابویعقوب منجنیقی}} <br />
| مشایخ = <br />
| معاصرین = <br />
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | ابوالحسن دارقطنی | عبدالغنی بن سعید | علی بن محمد خراسانی | هارون بن یحیی طحان | محمد بن جعفر بن ابی الذکر | محمد بن حسین طفال | علی بن منیر خلال}} <br />
| اجازه اجتهاد از = <br />
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة (جزء حدیثی)}} <br />
| سبک نوشتاری = <br />
| وبگاه = <br />
| امضا = <br />
| کد مؤلف = AUTHORCODE62383AUTHORCODE<br />
}}<br />
<br />
'''ابوالحسن محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه نیشابوری مصری''' (۲۷۳-۳۶۶ق)، مشهور به ابن حیویه، از محدثان، فقیهان و قاضیان برجسته شافعی در قرن سوم و چهارم هجری بود. او در نیشابور زاده شد و در کودکی به همراه عمویش یحیی بن زکریا اعرج به مصر رفت و در آنجا ساکن شد. ابن حیویه از محدثان بزرگی چون نسائی و بزار روایت کرده و راویانی چون دارقطنی از او نقل حدیث کردهاند. او در علم فرائض (تقسیم ارث) تبحر داشت و از سوی رجالشناسان به عنوان فردی ثقه و نبیل توصیف شده است. از آثار او میتوان به رساله «من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة» اشاره کرد.<br />
<br />
==ولادت==<br />
ابوالحسن محمد بن عبدالله بن زکریا بن حیویه نیشابوری در سال ۲۷۳ هجری قمری در نیشابور به دنیا آمد.<ref name="dhahabi">[https://noorlib.ir/book/view/18220?volumeNumber=16&pageNumber=160 ذهبی، محمد بن احمد، سیر أعلام النبلاء، ج۱۶، ص۱۶۰]</ref><ref name="subhani">[https://noorlib.ir/book/view/3267?volumeNumber=4&pageNumber=412 سبحانی تبریزی، جعفر، موسوعة طبقات الفقهاء، ج۴، ص۴۱۲]</ref> او در کودکی به همراه عمویش، یحیی بن زکریا اعرج، به مصر سفر کرد و در آنجا ساکن شد.<ref name="pazhouhesh">گروهی از پژوهشگران، فرهنگنامه مؤلفان اسلامی، ج۲، ص۴۴۷</ref><ref name="asnavi">[https://noorlib.ir/book/view/11724?volumeNumber=2&pageNumber=271 اسنوی، عبدالرحیم بن حسن، طبقات الشافعیة، ج۲، ص۲۷۱]</ref><br />
<br />
==تحصیلات==<br />
===اساتید===<br />
ابن حیویه از محضر استادان متعددی بهره برد که از جمله آنها میتوان به افراد زیر اشاره کرد:<br />
<br />
- یحیی بن زکریا اعرج (عموی او)<ref name="ibnasaker">[https://noorlib.ir/book/view/2317?volumeNumber=53&pageNumber=345 ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، ج۵۳، ص۳۴۵]</ref><ref name="pazhouhesh" /><br />
- بکر بن سهل دمیاطی<ref name="dhahabi" /><ref name="pazhouhesh" /><br />
- ابوعبدالرحمن احمد بن شعيب نسائی (صاحب سنن)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /><br />
- ابوبکر احمد بن عمرو بزار<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /><br />
- عبدالله بن احمد بن عبدالسلام خفاف<ref name="dhahabi" /><br />
- محمد بن جعفر بن اعین بغدادی<ref name="ibnasaker" /><br />
- جعفر بن احمد بن عاصم<ref name="ibnasaker" /><br />
- ابویعقوب منجنیقی<ref name="ibnasaker" /><br />
<br />
===شاگردان===<br />
راویان متعددی از او حدیث نقل کردهاند که از جمله آنها میتوان به افراد زیر اشاره کرد:<br />
<br />
- ابوالحسن علی بن عمر دارقطنی (که از او روایت کرده و درباره وی سخن گفته است)<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /><br />
- عبدالغنی بن سعید حافظ<ref name="dhahabi" /><br />
- علی بن محمد خراسانی قیاس<ref name="dhahabi" /><br />
- هارون بن یحیی طحان<ref name="dhahabi" /><br />
- محمد بن جعفر بن ابی الذکر<ref name="dhahabi" /><br />
- محمد بن حسین طفال<ref name="dhahabi" /><br />
- علی بن منیر خلال<ref name="ibnasaker" /><br />
<br />
==فعالیتها==<br />
===جایگاه علمی===<br />
ابن حیویه از پیشوایان شافعیه و از محدثان ثقه به شمار میرود.<ref name="dhahabi" /><ref name="asnavi" /> ابن ماکولا او را «ثقة نبيلاً» توصیف کرده است.<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /> ذهبی درباره او میگوید: «شیخ، امام، معمر، فقیه، فرضیدان و قاضی» بود.<ref name="dhahabi" /> او در علم فرائض (تقسیم ارث) تبحر داشت و در این زمینه تألیفاتی داشته است.<ref name="ibnasaker" /><ref name="pazhouhesh" /><br />
<br />
===نکتهای از دارقطنی===<br />
دارقطنی که از شاگردان او بود، نقل کرده است که ابن حیویه در مجلس حدیث، کسی را به سخن گفتن رها نمیکرد. روزی دارقطنی نزد شیخی رفت که ابن حیویه نزد او بود و کتاب موطأ بر او خوانده میشد در حالی که او با دیگران سخن میگفت. پس از پایان قرائت، دارقطنی به او اعتراض کرد و گفت: «بر شما کتاب خوانده میشود و شما سخن میگویید؟» ابن حیویه پاسخ داد: «من گوش میکردم.» دارقطنی میگوید: «پس دیگر نزد او بازنگشتم.»<ref name="dhahabi" /><ref name="ibnasaker" /><br />
<br />
==مذهب==<br />
ابن حیویه به مذهب شافعی بود و از پیشوایان این مذهب به شمار میرفت.<ref name="dhahabi" /><ref name="asnavi" /> ابو نصر وائلی او را «ثقة ثبت، شافعی المذهب» توصیف کرده است.<ref name="ibnasaker" /><br />
<br />
==وفات==<br />
ابن حیویه در ماه رجب سال ۳۶۶ هجری قمری در مصر درگذشت.<ref name="dhahabi" /><ref name="subhani" /><ref name="ibnasaker" /> درباره روز دقیق وفات او اختلاف است؛ برخی ۱۸ رجب و برخی ۱۵ رجب ذکر کردهاند.<ref name="ibnasaker" /> او حدود ۹۳ سال عمر کرد.<ref name="zarkali">[https://noorlib.ir/book/view/2846?volumeNumber=6&pageNumber=225 زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۶، ص۲۲۵]</ref><br />
<br />
==آثار==<br />
از مهمترین آثار ابن حیویه میتوان به موارد زیر اشاره کرد:<br />
<br />
- '''جزء من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة:''' رسالهای در زمینه حدیث که در آن به راویانی پرداخته که کنیهشان با کنیه همسران صحابه (مانند ام سلمه و عایشه) همخوانی دارد. این اثر به کوشش مشهور حسن محمود سلمان با عنوان «من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة» تصحیح و منتشر شده است.<ref name="shamela">[https://shamela.ws/author/403 کتابخانه شاملة: ابن حیویه]</ref><ref name="nassiri">نصیری، محمدرضا، اثر آفرینان، ج۱، ص۱۰۳</ref><br />
<br />
==پانويس==<br />
<references /><br />
<br />
==منابع مقاله==<br />
*[https://noorlib.ir/book/view/2846?volumeNumber=6&pageNumber=225 زرکلی، خیرالدین، الأعلام: قاموس تراجم لأشهر الرجال و النساء من العرب و المستعربین و المستشرقین، بیروت: دار العلم للملایین، ۱۹۸۹م، ج۶]<br />
*[https://noorlib.ir/book/view/2317?volumeNumber=53&pageNumber=345 ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، بیروت: دار الفکر، ۱۴۱۵ق/۱۹۹۵م، ج۵۳]<br />
*[https://noorlib.ir/book/view/3267?volumeNumber=4&pageNumber=412 سبحانی تبریزی، جعفر، موسوعة طبقات الفقهاء، قم: مؤسسة امام صادق علیهالسلام، ۱۴۱۸ق، ج۴]<br />
*[https://noorlib.ir/book/view/11724?volumeNumber=2&pageNumber=271 اسنوی، عبدالرحیم بن حسن، طبقات الشافعیة، بیروت: دار الکتب العلمیة، ۱۴۲۲ق/۲۰۰۱م، ج۲]<br />
*[https://noorlib.ir/book/view/18220?volumeNumber=16&pageNumber=160 ذهبی، محمد بن احمد، سیر أعلام النبلاء، بیروت: مؤسسة الرسالة، ۱۴۱۴ق/۱۹۹۴م، ج۱۶]<br />
*گروهی از پژوهشگران، فرهنگنامه مؤلفان اسلامی، قم: پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، بهار ۱۳۹۷ش، ج۲<br />
*نصیری، محمدرضا، اثر آفرینان: زندگینامه نامآوران فرهنگی ایران (از آغاز تا ۱۳۰۰ش)، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چاپ دوم، ۱۳۸۴ش، ج۱<br />
*[https://shamela.ws/author/403 کتابخانه شاملة: ابن حیویه]<br />
<br />
==وابستهها==<br />
{{وابستهها}}<br />
[[من وافقت کنیته کنیة زوجه من الصحابة]]<br />
[[رده:زندگینامه]]<br />
[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]<br />
[[رده:مؤلفین-تیرماه 1405: باقیزاده]]</div>
Hbaghizadeh